Tresòr de lenga:100 paraulas    Tresòr de lenga - corpus testuale

Lo serpent d'la Bandia

Ou sarpënt d'la bandìa

Lo serpent d'la Bandia

Tipologia file: testo Oc
Tipologia testo: racconto
Lingua file audio: occitano
Grafia testo Oc: Escolo dóu Po, normalizzata
Data Pubblicazione: 2010
Fonte: VVG, p.71-73

Autore:
-del testo Oc: Anonimo (popolare)
-trascrizione normalizzata: Macario Eliano, Anghilante Dario, Anghilante Peire
-del file audio: Germana Avena

Luogo:
-di provenienza dell'autore del testo oc e del file audio: Roccavione

Valle: Vermenagna

 

Counta poupoulara.

Vous 't Germana Avena.


Tanti tanti anh fa, coura findi i bestie parlàvën, i

era ën teit chot chot tacà a ën bosc, ounda i istazìa

ën pare, na mare, ën fî e na fia.

Ën dì la mare manda i doue ëpchœt ënt ou bosc,

për miole. Pasa n'oura, pasa doue, sëntën na vous

que chama ajut. Tut subit i doue fièt sèrquën ët

capî da ounda arivàvën qui brai. Vàrdën da sì,

vàrdën da là, vàrdën su, vàrdën ju e tramënté

véguën queicôs que bouja. L'é ën sarpënt que, paré

'ma i vec, i dì: "Juté-me, për piazî! I erou ën camin

a piâ ou soul e 'stou baous l'é ribatà ju da la

mountanha e m'à ënchastrà. Gavé-me ën presa da

sì se nò mi mœrou".

Dreot, ou pì grant, i dì: "Pouzouma nen jutà-te

përquè ësnò aprés va a finî que ti ën cat e catr'œt se

màngës".

Ou sarpënt ës countënta nen d'la risposta e i dì: "Se

ëm gavi da 'sì, jurou que vë farè pe mai pì dou mal

e m'arcourdarè sëmpe dou piazî que m'eve fèt".

Aloura Dreot e soua sœre, que i rëncrëzìa lasâ

mœre na bestia, coun doue palouc ët sarvai

dëstèrën ou roucàs. Ou sarpënt sœrt ën presa e

s'ënroua ëntourn a la fiëtta. Dreot ës buta a piurâ e i

arcorda la proumëssa, ma ou sarpënt i dì: "I piazî

que soun pasè s'arcòrdën pì".

Dreot aloura jua tut për tut: "Prima que mangës

mia sœre, chamouma a queicun se sœs ënt ou just".

Ou sarpënt l'é d'acordi e tuit tre s'ëncamìnën.

Marcha e camina trœvën ën can, vei 'ma quèl ët

San Roc. I coùntën tuta l'ëstoria e i chàmën co nën

dì. Ou can rëspount: "Coura i erou joû e fort

courìou tut ou dì darée aou cavial e ët nœt fazìou la

gouardia. È sërvù tanti anh ou mè padroun. Ura

que soun vei e soun pì bon a nhente m'à abandounà

e soun për mœre ët fam. Eh, l'é propi vée que i

piazî que soun pasè s'arcòrdën pì".

Dreot vœl ëncô sënte queicun d'éiti. Marcha e

camina trœvën n'azou que ës pasturava ëslonc aou

viasœl. I coùntën tuta l'ëstoria e i chàmën co nën

dì. L'azou rëspount: "Tuta la vita è sërvù ou mè

padroun, grœsi sac ët farina è pourtà aou mulin,

granda lënnha è pourtà daou bosc. Ura que soun

vei, se vœi gavà-me la fam touca countëntà-me

d'ësti buch d'èrba 'slonc ai vie. L'é propi vée que i

piazî que soun pasê s'arcòrdën pì".

Dreot chama për piazî aou sarpënt ët sëntì-ne ëncô

un. Travèrsën ou valoun, s'ëmbàtën ën na vourp e i

countën tuta l'ëstoria. La vourp i dì: "Për pouzée

judicâ ben e dà-ve la mia sentensa, venta que mi

vegue parei 'ma soun capitê i coze". Aloura tuti

ënsèm s'ëncamìnën vers la lœva da ounda i érën

partì. La vourp i dì aou sarpënt ët butà-se tourna

souta aou roucàs, tuti ënsèm ou dëstèrën e chèl ës

casa souta.

Parei 'ma l'é tourna ben ënchastrà, la vourp i dì:

"Sœs nen 'stèt ët parola. Ura ti istës ilì e veiti

ëpchœt tourni ën presa a ca' e ricourdé-ve: -Venta

nen dësmëntiâ qui à fèt ën piazî-".

Ëncô ura tuit qui que pàsën ën que bosc dìën que

sëntën na vous que chama ajut. Tuit ëscàpën

dalœnh e ou sarpënt souta la pera gëmìa e pënsa

aou ben que i avìën fèt e que chèl à nen presià.

E ou sarpënt d'la Bandìa souta la pera gëmìa,

gëmìa.

 

Conta popolara.

Votz de Germana Avena.

 

Tanti tanti ans fa, quora findi lhi bestias parlaven, lhi era un teit chòt chòt tacat a un bòsc, onda lhi istasia un pare, na mare, un filh e na filha.

Un dí la mare manda lhi does pichòts ent o bòsc per maiòlas. Passa n'ora, passa doas, senten na votz que chama ajut. Tut súbit lhi does filhets cèrquen de capir da onda arribaven quilh bralhs. Varden da cí, varden da là, varden sú, varden jú e tramenter veguen qualcòs que boja. L'es un serpent que, parelh 'ma lhi veg, lhi di: "Jutetz-me, per plasir! I ero en camin a pilhar lo sol e esto bauç l'es ribatat jú da la montanha e m'a enchastrat. Gavetz-me en prèssa da aicí se no mi muero".

Dreòt, lo pus grand, lhi di: "Posoma nen jutar-te perqué se no après va a finir que ti en quatr' e quatr'uet se manges".

Lo serpent se contenta nen d'la rispòsta e lhi di: "Se me gavatz da cí, juro que ve farei puei mai pus de mal e me recordarei sempre dòu plasir que m'avetz fait".

Alora Dreòt e soa sòrre, que lhi rencresia laissar muérer na bèstia, con does palocs de sarvai destèrren lo rocàs. Lo serpent sòrt en prèssa e s'enroa entorn a la filheta. Dreòt se buta a plorar e lhi recòrda la promessa, ma lo serpent lhi di: "Lhi plasirs que son passats se recòrden pus".

Dreòt alora jua tut per tut: "Prima que manges mia sòrre, chamem a qualqu'un se sues ent o just". Lo serpent es d'acòrdi e tuit tres s'encaminen.

Marcha e camina tròven un can vielh 'ma quel de Sant Ròc. Lhi conten tuta l'estòria e lhi chamen quò ne'n di. Lo can respond: "Quora i ero jove e fòrt corriu tut lo dí darrer au caveal e de nuet fasiu la güàrdia. Ai servut tanti ans lo me padron. Aüra que son velh e son pus bon a niente m'a abandonat e son per muérer de fam. Eh! l'es pròpi ver que lhi plasirs que son passats se recòrden pus".

Dreòt vòl encà sénter qualqu'un d'autri. Marcha e camina tròven n'ase que se pasturava s' lòng au viassòl. Lhi conten tuta l'estòria e lhi chamen quò ne'n di. L'ase respond: "Tuta la vita ai servut lo miu padron. Gròssi sacs d' farina ai portats au mulin, granda lenha ai portat dau bòsc. Aüra que son velh, se vuelh gavar-me la fam toca contentar-me d'esti buchs d'èrba s' lòng ai vias. L'es pròpi ver que lhi plasirs que son passats se recòrden pus".

Dreòt chama per plasir au serpent de sentir-ne encà un. Travèrsen lo valon, s'embaten en na volp e lhi conten tuta l'estòria. La volp lhi di: "Per poler judicar ben e dar-ve la mia sentença, venta que mi vegue parelh 'ma son capitaas lhi còsas".

Alora tuit ensem s'encaminen vèrs la lueia da onda ilh eren partits. La volp ilh di au serpent de butar-se torna sota au rocàs, tuti ensem lo destèrren e chèl se cassa sota.

Parelh 'ma l'es torna ben enchastrat, la volp lhi di: "Sues nen estat de paròla. Aüra ti istes lí e vautri pichòts tornetz en prèssa a ca' e recordetz-ve: venta nen desmentiar qui a fait un plasir-".

Encà aüra tuits aquilhi que passen en quel bòsc disen que senten na votz que chama ajut. Tuits escapen daluenh e lo serpent sota la pera gemia e pensa au ben que lhi avien fait e que chèl a nen preciat.

E lo serpent d'la Bandia sota la pera gemia, gemia.

Marcha e camina tròven un can vielh 'ma quel de Sant Ròc. Lhi conten tuta l'estòria e lhi chamen quò ne'n di. Lo can respond: "Quora i ero jove e fòrt corriu tut lo dí darrer au caveal e de nuet fasiu la güàrdia. Ai servut tanti ans lo me padron. Aüra que son velh e son pus bon a niente m'a abandonat e son per muérer de fam. Eh! l'es pròpi ver que lhi plasirs que son passats se recòrden pus".

Dreòt vòl encà sénter qualqu'un d'autri. Marcha e camina tròven n'ase que se pasturava s' lòng au viassòl. Lhi conten tuta l'estòria e lhi chamen quò ne'n di. L'ase respond: "Tuta la vita ai servut lo miu padron. Gròssi sacs d' farina ai portats au mulin, granda lenha ai portat dau bòsc. Aüra que son velh, se vuelh gavar-me la fam toca contentar-me d'esti buchs d'èrba s' lòng ai vias. L'es pròpi ver que lhi plasirs que son passats se recòrden pus".

Dreòt chama per plasir au serpent de sentir-ne encà un. Travèrsen lo valon, s'embaten en na volp e lhi conten tuta l'estòria. La volp lhi di: "Per poler judicar ben e dar-ve la mia sentença, venta que mi vegue parelh 'ma son capitaas lhi còsas".

Alora tuit ensem s'encaminen vèrs la lueia da onda ilh eren partits. La volp ilh di au serpent de butar-se torna sota au rocàs, tuti ensem lo destèrren e chèl se cassa sota.

Parelh 'ma l'es torna ben enchastrat, la volp lhi di: "Sues nen estat de paròla. Aüra ti istes lí e vautri pichòts tornetz en prèssa a ca' e recordetz-ve: venta nen desmentiar qui a fait un plasir-".

Encà aüra tuits aquilhi que passen en quel bòsc disen que senten na votz que chama ajut. Tuits escapen daluenh e lo serpent sota la pera gemia e pensa au ben que lhi avien fait e que chèl a nen preciat.

E lo serpent d'la Bandia sota la pera gemia, gemia.