occitan

Ilhs eron vius e jaiós coma de mainaas. Vagavon per lors bèls bòscs e bosquets, chantavon lors bèlas chançons, se norrion de mingiar legier: lhi fruchs di lors àrbols, la mèl di lors bòscs e lo lach de lors bèstias amorosas. Per se procurar lo minjar e lhi vestits trabalhavon masque un pauc e sensa fatiga. Entre ilhs existia l’amor e naission de mainaas, mas ai pas jamai notat en ilhs lhi accès d’aquela ferotja sensualitat que sus nòstra tèrra colpís esquasi tuchi, tuchi e chascun, e qu’es esquasi la soleta fònt de tuchi lhi pechats de nòstra umanitat. Ilhs se rejoïon di filhs que lor naission coma de nòus partecipants de lor beatituda. Entre ilhs lhi avia pas de rusas ni de gelosia, e comprenion nhanca çò que volguesse dir aquò. Lors filhs eron lhi filhs de tuchi perqué ilhs formavon una soleta familha. Entre ilhs lhi avia esquasi pas de malatias, malgrat qu’existesse la mòrt; mas lors vielhs murion placidament, coma se s’enduermesson, entornats da las personas que se congedavon da ilhs, en lhi benedisent, en lhi sorient, acompanhats a lor torn da lor sorís radiós. Dins aquelas ocasions ai pas vist de tristessa o de larmas, mas renhava masque un amor que semelhava créisser fins a l’èxtasi, mas un’èxtasi quieta, saula, contemplativa. Un auria polgut pensar que ilhs restesson en contact abo lors mòrts, bèla après lor mòrt, e que la comunion terrena entre ilhs venesse pas interrompua da la mòrt. Me comprenion esquasi pas quora lor demandavo de la vita etèrna, mas n’eron tan naturalament convinçuts que aquò per ilhs constituïa pas un problèma. Avion pas de temples, mas vivion dins una sòrta de naturala, viva e incessanta comunion abo la totalitat de l’univèrs; avion pas una fè, mas en compens avion la fèrma consciença que quora lor felicitat terrena se foguesse complia en rejonhent lhi límits de la natura terrena, seria sobrevengut per ilhs, sie que foguesson vius o que foguesson mòrts, un espandiment encara major de lor contact abo la totalitat de l’univèrs. Ilhs atendion aquel moment jaiosament, sensa prèssa, sensa sufrir a causa d’el e coma en lo gardant já enti pressentiments de lor còr, dont devisavon entre ilhs. Lo sera, derant d’anar se jaire, amavon entonar de còrs concordants e armoniós. Dins aquilhi chants exprimion totas las sensacions que lor avia donat lo jorn que se’n anava, lo glorificant e se congedant da el. Ilhs glorificavon la natura, la tèrra, la mar, lhi bòscs. Amavon compausar de chançons lhi uns sus lhi autri, en se laudant coma de mainaas; eron de chançons d’una extrèma semplicitat, mas gisclavon dal còr e truchavon lo còr. E aquò avenia ren masque dins lors chants: semelhava que passesson la vita entiera a se complaire l’un de l’autre. Era una sòrta d’enamorament recíproc , total e general. Cèrti lors chants, solèmnes e estrambordat, lhi compreniu esquasi pas dal tot. Bèla en comprenent las paraulas, siu pas jamai arribat a ne’n penetrar plenament lo significat. El restava coma inaccessible a mon intellèct, mas en compens, inconsciament, mon còr venia de mai en mai compenetrat da el. Sovent lor disiu que tot aquò mi l’aviu pressentut já da un baron de temp, que tota aquela jai e aquela glòria me s’era manifestaa já sus nòstra tèrra dessot la forma d’un ponhent chalmiment que de bòt arribava fins a un’insuportabla sufrença; que aviu pressentit tuchi ilhs e lor glòria enti sumis de mon còr e enti sumis de mon intellèct e que sovent sus nòstra tèrra poliu pas beicar sensa plorar lo solelh que tramontava.... Que dins mon òdi per lhi òmes de nòstra tèrra era enclaus un chalmiment: perqué poliu pas lhi odiar sensa lhi amar? Perqué poliu ren que lhi perdonar? Dal temp que dins mon amor per ilhs era enclaus un chalmiment: perqué poliu pas lhi amar sensa lhi odiar? Ilhs m’escotavon e mi veïu que arribavon pas a comprene çò que disiu, mas regretavo pas de lor n’aver parlat: saubiu que ilhs compreniu tota la fòrça de mon chalmiment per aquilhi que aviu laissat. E quora me beicavon abo lor dòuç esgard plen d’amor, quora sentiu qu’en restant bo ilhs decò mon còr devenia autant innocent e sincèr al lor, alora regretavo pas de pas lhi comprene. Una sensacion de plenessa de vita me fasia mancar lo flat e en silenci lhi veneravo.